Smederevo – Grad na Dunavu

Vremenska prognoza:

GEOGRAFSKI POLOŽAJ

Smederevo se nalazi na južnoj obali Panonskog i severo – istočnim obroncima šumadijskog pobrđa. Sa severa je oivičeno Dunavom, a sa istoka Velikom Moravom. Ovo podneblje karakteriše umereno kontinentalna klima, a srednja godišnja temperatura kreće se od 11 do 12 stepeni Celzijusa. Dominantan vetar je košava. Područje grada obuhvata 27 seoskih i 11 gradskih mesnih zajednica. Prostire se na površini od 480,5 km2 i ima oko 110000 stanovnika od čega u gradskom području živi oko 65000 stanovnika.

SAOBRAĆAJNA POVEZANOST

Razgranata saobraćajna mreža grada omogućava dobru povezanost Smedereva drumskim, železničkim i vodenim putevima. Smederevo je od Beograda udaljeno 45 km. Železničkom prugom grad je povezan sa Beogradom i severom zemlje, a preko Male Krsne i sa južnim delovima Srbije. Kroz Smederevo prolazi autoput dužinom od 30 km ( izlazi su Vodanj, Kolari i Ralja) .

ISTORIJA GRADA

SmederevoSmederevo spada u red najstarijih naselja u srpskom Podunavlju. Naselje na mestu današnjeg Smedereva prvi put se pominje 1019. godine u povelji vizantijskog cara Vasilija II, a pod sadašnjim imenom Smederevo se pominje 1381. godine u Ravaničkoj povelji.
U XV veku Despot Đurađ Branković odabrao je upravo ovo mesto na Dunavu za prestonicu srpske države, i u periodu od 1428 – 1439. godine na ušću reke Jezave u Dunav sagrađen je Mali Grad kao prestoni grad, a zatim po ugledu na Carigradsku tvrđavu nastavljena je izgradnja Velikog grada na prostoru od 10,5 hektara u periodu od 1430 – 1439. godine.

U vreme despotovine Smederevo je bilo centar političkog, ekonomskog ikulturnog života srednjevekovne Srbije. 1459. godine padom Smedereva pod tursku vlast označen je kraj srpske srednjevekovne države. Osmog novembra 1805. god. Smederevo oslobađaju ustaničke snage pod vođstvom Karađorđa Petrovića. Međutim, Smederevo je definitivno oslobođeno od turske uprave 1867. godine kada su ključevi grada predati Knezu Mihajlu Obrenoviću.
Početkom XX veka, bogato poljoprivredno zaleđe sa čuvenim “ Smederevskim vinogorjem“ , izuzetan geografski položaj na Dunavu i razvijena trgovina čine osnovu daljeg razvoja Smedereva.

TURISTIČKA PONUDA

Ukoliko posetite Smederevo nemojte propustiti da obiđete sledeće turističke tačke i kulturno – istorijske znamenitosti:

SMEDEREVSKA TVRĐAVA

Smederevska TvrđavaSmederevska tvrđava je Srpka prestonica iz XV veka, najveća ravničarska tvrđava u Evropi.

Na ušću reke Jezave u Dunav, po nalogu despota Đurđa Brankovića, na krajnjem severu zemlje, 1428. godine počinje izgradnja Smederevske tvrđave, sedišta svetovne i crkvene vlasti tadašnje Srbije.
Velike količine kamena neophodne za izgradnju, dovlačene su sa antičkih lokaliteta: Viminacijuma, Marguma i Kuliča, a žrtvovana su i srpska srednjevekovna groblja.

SPOMENIK ŽRTVAMA PETOJUNSKE TRAGEDIJE 1941. god.

Spomenik  se nalazi u neposrednoj blizini Tvrđave i Muzeja i simbolizuje stradanje građanja u eksploziji municije u tvrđavi.

MUZEJ U SMEDEREVU

Upoznajte istoriju Smedereva od praistorije i antike do danas.

GLAVNI GRADSKI TRG

Trg
Trg predstavlja jezgro,centralno – prostornu dominantu savremenog Smedereva.

Svojim istorijskim kontinuitetom, trougaonom urbanom formom i reprezentativnim nasleđem, otkriva identitet samog grada i zajedno sa Tvrđavom formuliše njegovu prepoznatljivost.

Nastao je u prvoj polovini 19.veka, nakon Drugog srpskog ustanka, na mestu Velike Pijace – spoju srpskog i turskog dela varoši.

SPOMENIK PALIM BORCIMA I SVETSKOG RATA 1914 – 1918

Spomenik se nalazi u blizini hrama Sv.Georgija na gradskom trgu.

HRAM Sv. GEORGIJA

1850 – 1854. god., treći po veličini hram u Srbiji, sagrađen po ugledu na manastir Manasiju.

ZGRADA OPŠTINSKOG SUDA

Zgrada Opštinskog sudaZgrada opštinskog suda je zgrada nekadašnjeg okružnog načelstva, jedno od najlepših ostvarenja znamenitog srpskog arhitekte Aleksandra Bugarskog, koji je projektovao Narodno pozorište i Kraljev dvor u Beogradu.
Podignuta je između 1886. i 1881. godine. Poseduje stilske osobenosti tada vladajućeg akademizma sa elementima neoresanse i neoklasicima.

Osobenost ovog zdanja je upotreba metalnih stubova u enterijeru, kao novog konstruktivnog rešenja u arhitektonskoj praksi.
Među prvim javnim zdanjima dobila je novoustaljeni državni grb – krunisani dvoglavi orao sa štitom na grudima, sa krsto i ocilima, koji je u periodu od Drugog svetskog rata do 2005. godine bio zamenjen zvezdom petokrakom.

ZGRADA BIVŠEG OPŠTINSKOG DOMA

Zgrada je sagrađena 1926. god. delo je ruskog arhitekte Nikole Krasnova i predstavlja veoma vredno arhitektonsko ostvarenje.

GIMNAZIJA

Gimnazija
Gimnazija je osnovana 1871. godine ali je tek nakon I Svetskog rata useljena u zgradu osnovne škole koja je podignuta 1904. god.

Predpostavlja se da je zgrada projekat arhitekte Milorada Ruvidića.

Ova zgrada je proširenjem i adaptacijom 1933 / 34. god. , dobila današnji izgled, sa osnovom u obliku ćiriličnog slova P.

CRKVA “ USPENJA PRESVETE BOGORODICE “

Crkva je podignuta u XV veku, nalazi se na starom smederevskom groblju i veruje se da je bila porodična grobnica i crkva despota Đurđa Brankovića.

KARAĐORĐEV DUD

Karađorđev dud je autentičan spomenik iz I srpskog ustanka pod kojim je 8 . novembra 1805. godine turski zapovednik Dizdar Muharem Guša predao ključeve grada Voždu Karađorđu Petroviću.

Scroll to Top